luchtvaart historisch tijdschrift LUCHTVAARTKENNIS
     
Geschiedenis afdeling Luchtvaartkennis 

Publikaties 

Abonnementen en lidmaatschap 

Inhoud oude nummers 

Bestuursleden en redactie 

Links 

Webmaster 

Luchtvaartuigregisters Nederland (na mei 2014), Antillen, Aruba, Suriname en Nieuw Guinea

 
Introduction in English


NIEUWS:
- In de eerste helft van 2016 zal de DVD "Luchtvaartkennis digitaal archief 1953-2009" uitkomen, welke leden gratis krijgen toegezonden. De DVD bevat alle door ons uitgegeven nummers van "Mededelingen" en LUCHTVAARTKENNIS tot en met 2009. De nummers vanaf 2010, en ouder dan vijf jaar, worden digitaal beschikbaar gesteld via de website van de KNVvL. Nummers 1 en 2 van 2010 zijn daar inmiddels te vinden.
- Door Verenigde Vleugels wordt de serie "Uitgelicht" uitgegeven, over vliegtuigtypen welke in Nederland en België een rol hebben gespeeld. Zowel deel 1 (Fokker F.7-3m) als het recent verschenen deel 2 (Sud Aviation SE 210 Caravelle) zijn geschreven door de LUCHTVAARTKENNIS redactie. Meer informatie vindt U hier.
- Bestuursvacature: de huidige penningmeester van de Afdeling Luchtvaartkennis van de KNVvL/Air-Britain Branch Netherlands heeft te kennen gegeven uiterlijk na de jaarvergadering 2016 te willen stoppen met zijn werkzaamheden. Wij zijn derhalve op zoek naar een opvolger. Werkzaamheden: het bijhouden van de financiële-administratie en het uitbrengen van een financieel jaarverslag van de KNVvL afd. Luchtvaartkennis en de Air-Britan Branch Netherlands. Heeft U interesse en/of wilt U graag nader geïnformeerd worden: graag een email naar de secretaris (secretaris.luchtvaartkennis@knvvl.nl).
- De jaarvergadering 2015 vond plaats op 14 maart in het Luchtoorlog- en Verzetsmuseum van de Stichting CRASH 1940-1945 in Aalsmeerderbrug. Onder een flinke belangstelling werd o.a. gepraat over de mogelijkheden ons blad ook in digitale vorm uit te geven.
- Begin maart is een tweede CD-ROM uitgekomen met opnamen uit de Luchtvaartkennis fotocollectie. Het betreft opnamen van Nederlandse militaire vliegtuigen. Meer informatie hier.
- Het Nederlands Luchtvaartuig Register per begin mei 2014 (en alle mutaties sindsdien) is online beschikbaar; inclusief aanvullingen uit niet officiële bronnen.
- Lijst met KLM Telegrafisten (afkomstig van de onlangs opgeheven Vereniging voor Oud KLM Telegrafisten, beschikbaar in pdf en excel spreadsheet vorm (zie LUCHTVAARTKENNIS 2013-4)
- Biografische bouwstenen: (aspirant) KLM vliegers uit de jaren 20 en 30.

Luchtvaart historisch tijdschrift LUCHTVAARTKENNIS
LUCHTVAARTKENNIS is het oudste luchtvaart historisch tijdschrift in Nederland. In LUCHTVAARTKENNIS verschijnen artikelen over uiteenlopende luchtvaarthistorische onderwerpen. De onderwerpen richten zich met name op de luchtvaartgeschiedenis van Nederland en de (al dan niet voormalige) overzeese gebiedsdelen, maar ook worden regelmatig andere onderwerpen uit de luchtvaartgeschiedenis belicht.

In LUCHTVAARTKENNIS wordt vooral aandacht geschonken aan onderwerpen die elders niet zo vaak aan de orde komen, of die niet in de meer gangbare literatuur te vinden zijn. Veelal zijn deze artikelen gebaseerd op resultaten uit niet eerder gepubliceerd onderzoek. Op deze wijze wordt een schat aan informatie geboden die elders niet gemakkelijk te vinden is. Artikelen in LUCHTVAARTKENNIS vormen regelmatig de basis voor op een groot publiek gerichte publicaties over luchtvaart. Onder de auteurs zijn gerenommeerde luchtvaarthistorici.

LUCHTVAARTKENNIS streeft niet naar het bereiken van een zo groot mogelijk publiek en wordt niet uitgegeven met een winstoogmerk. Binnen de redactionele formule van LUCHTVAARTKENNIS is nadrukkelijk ruimte voor het plaatsen van door lezers ingezonden artikelen waaraan nauwelijks beperkingen worden gesteld - behalve dan dat LUCHTVAARTKENNIS publiceert over onderwerpen die elders al niet uitgebreid behandeld zijn of -voor nieuwe generaties- steeds opnieuw worden beschreven.

LUCHTVAARTKENNIS bevat enkele vaste rubrieken:
- besprekingen van recent verschenen boeken rond luchtvaarthistorie;
- mutaties in het Nederlands luchtvaartuigregister;
In deze rubriek wordt óók de informatie die niet blijvend op Internet te vinden is gepubliceerd. Tevens vormt deze rubriek één van de
pijlers onder de vastlegging van het Nederlands luchtvaartuigregister, welke een belangrijke bron voor luchtvaart historisch onderzoek is.
- besprekening van sites op Internet waar informatie over luchtvaarthistorie kan worden gevonden.


De redactie van LUCHTVAARTKENNIS bestaat uit Harm J. Hazewinkel (hoofdredacteur) en Arno Landewers.

Om de uitgave van LUCHTVAARTKENNIS rendabel te houden zijn financiële bijdragen uiteraard welkom. Tevens is er ruimte voor adverteerders in LUCHTVAARTKENNIS. Voor nadere inlichtingen: Loet Kuipers, tel. 030 8785187.



In het meest recente nummer van LUCHTVAARTKENNIS (No.4 2015, 64ste jaargang):
  • Het vliegen moet geleerd worden - de Planeur Scrive, door Wim Adriaansen
    De Franse textielfabrikant Ferdinand Scrive richtte in 1907 een werkplaats op voor de productie van een eenvoudig glijvliegtuig naar eigen ontwerp: de FS-II Planeur. Scrive ontwikkelde zelf een startmethode met hulp van een lier. In 1909 bestelde de directeur van een autobedrijf uit Den Haag een Scrive Planeur, waarmee op de renbaan Duindigt enkele vluchten werden gemaakt, en later ook in de duinen. Hiermee was de Scrive Planeur het tweede zweefvliegtuig (na de vluchten van Schukking in 1908) waarmee in Nederland vluchten zijn gemaakt.
  • Een competitie van constructeurs: circuit Européen 1932, door Harm J. Hazewinkel
    Een verslag van de Europese Rondvlucht voor sportvliegtuigen editie 1932, welke ook Nederland aandeed. Hoewel de competitie was bedoeld als wedstrijd voor sportvliegers, hadden diverse ontwerpers speciaal voor de Rondvlucht vliegtuigen ontworpen, die nauwelijks als sportvliegtuig konden worden aangemerkt. Zo werden in Duitsland de Messerschmitt M 29, Heinkel He 64 en Klemm Kl 32 speciaal ontworpen voor de Rondvlucht, en ook de ontwerpen van de Poolse en Italiaanse deelnemers waren geen standaard sportvliegtuigen. Sterker nog, "standaard" Britse sportvliegtuigen als de Moth mochten niet meedoen omdat ze een te hoog startgewicht hadden! Niettemin werd de finale van deze editie van de Rondvlucht één van de meest spannende ooit van alle Rondvluchten. Door de organisatie was als afsluiting een snelheidsproef opgenomen, waarbij de starttijden zodanig waren dat degene die het eerste zou finishen in deze proef, ook winnaar van de Rondvlucht was. De Duitse equipe had hoop op deze manier nog de overwinning in de wacht te slepen, maar de verrassende winnaar van de Europese Rondvlucht 1932 werd tijdens de snelheidsproef niet voldoende ingelopen.
  • De Fokker D.XIII; tussen wal en schip? door Rob Hamann
    De D.XIII jager uit de eerst helft van de jaren 20 werd alleen verkocht aan de illegale Duitse luchtmacht; deze toestellen kwamen later in Rusland en Roemenië terecht. In dit artikel worden de prestaties van de D.XIII vergeleken met een aantal operationele tijdgenoten, en ook met een aantal toestellen van een latere generatie (waaronder de Fokker D.XVI). Hieruit blijkt dat de D.XIII qua prestaties een tamelijk grote stap voorwaarts was in vergelijking met de Fokker D.XI, waaruit hij ontwikkeld was, en in een aantal opzichten betere prestaties had dan zijn tijdgenoten.
  • De Statocruiser op Schiphol, door Harm J. Hazewinkel
    In dit artikel aandacht voor het eerste bezoek van de Boeing Statocruiser aan Schiphol, op 3 september 1949. De Stratocruiser was destijds een ware luchtreus waarbij bijvoorbeeld de Constellation in het niets viel. Al eerder dat jaar was een exemplaar op Schiphol verwacht, een toestel van PanAm, maar deze bleef na de Atlantische oversteek uiteindelijk in Londen staan, en was aanleiding voor een geslaagde 1 april grap.
  • Fokker C.XIII-W (ontwerp 131), door Frits Gerdessen
    In 1936 ontstond bij de Marine Luchtvaartdienst (MLD) behoefte aan een opvolger van de Fokker C.VIII-W. Gedacht werd aan een vliegtuig ongeveer als deze voorganger, waarop Fokker Ontwerp 131 (de C.XIII-W) voorstelde. Het artikel beschrijft dit type, en geeft een overzicht van de technische gegevens en een drie-zijden aanzicht. Hoewel aan alle door de MLD gestelde eisen was voldaan, werd de C.XIII-W nooit gebouwd. Echter, begin 1937 werd Ontwerp 134 op papier gezet, dat later werd gebouwd als de T.VIII-W en een succesvolle operationele carrière kende.

    Verder aandacht voor de Nederlandse vlieger Leendert (Pim) Jägers, die het meest bekend is als de eerste naoorlogse directeur/havenmeester van Ypenburg en één van de initiatiefnemers van de ILSY, en, als afsluiting van het jaargang de traditionele puzzel, deze keer gewijd aan tweedekkers.

    Vaste rubrieken:
  • Het web - luchtvaarthistorie op Internet door Frank van de Goor.
  • Mutaties Nederlands Luchtvaartuig Register door Arno Landewers.
  • Boekbespreking:
    Dienen in nood - Het vliegende reddingsteam van de KLu 1959-1994 door Pieter L. Schram (Lanasta);
    Junkers W 33, W 34, K 34 - Workhorse in Peace and War door Lennart Andersson, Günter Endres en Rob J.M. Mulder (EAM Books);
    De Nederlandse Burgerluchtvloot 1920-1940 (deel 1 en 2) door Theo Wesselink en Harm J. Hazewinkel (Dutch Aviation Publications)


    Inhoud oudere nummers

    Losse nummers van LUCHTVAARTKENNIS kosten EUR 8,50 (voor de recente nummers). Voor het bestellen van een exemplaar of abonnement (EUR 34 per jaar voor 4 nummers) kunt u contact opnemen met de penningmeester.


    De afdeling Luchtvaartkennis van de KNVvL
    Het blad LUCHTVAARTKENNIS wordt gemaakt door de Afdeling Luchtvaartkennis van de Koninklijk Nederlandse Vereniging voor Luchtvaart (KNVvL). De afdeling verenigt geïnteresseerden in de luchtvaartgeschiedenis. De leden krijgen vier maal per jaar het blad LUCHTVAARTKENNIS toegezonden, 6 maal per jaar het blad Verenigde Vleugels en de KNVvL periodiek. Lidmaatschap van de afdeling luchtvaartkennis biedt een aantal voordelen:

    - Leden van de Afdeling Luchtvaartkennis zijn automatisch kandidaat-lid van de Netherlands Branch van Air Britain. Air Britain is de Britse (uiteraard veel grotere) evenknie van Luchtvaartkennis, en geniet door middel van haar uitgaven (de bladen Air Britain News, Archive en Militaria, en grote aantallen boeken van hoogstaand niveau) wereldwijde bekendheid. Als lid van Luchtvaartkennis heeft u, via de bestuursleden, toegang tot het internationale netwerk van specialisten, en kunt u met ledenkorting de publicaties van Air Britain aanschaffen.
    - Het toezenden van door de afdeling gepubliceerde boeken en CD-ROMS's (in de afgelopen jaren onder andere het "Uiver dossier", een boek over vliegtuigbouwer Spijker en twee CD-ROM's met historische foto's) of aankoop tegen gereduceerde prijs van deze publicaties.
    - Stemrecht tijdens de jaarlijkse ledenvergadering.


    Samenwerking met avianet.eu
    Per 1 mei 2011 werkt de Afdeling Luchtvaartkennis samen met avianet. Vanaf die dag zijn een aantal in het verleden gepubliceerde klassieke artikelen uit LUCHTVAARTKENNIS online beschikbaar op avianet.eu. Ook is een selectie unieke foto's (van vooral internationale luchtvaartevenementen uit de jaren '60 en '70) te bekijken.

    Doel van deze samenwerking is enerzijds bekendheid geven aan de Afdeling Luchtvaartkennis en het door haar gepubliceerde materiaal, en anderzijds de lezers van avianet.eu een verdieping en uitbreiding bieden met informatie. U kunt de LUCHTVAARTKENNIS sectie van avianet.eu hier vinden.

    Avianet.eu is de opvolger van avianet.nl, gestart in 1999 en één van de eerste Nederlandstalige websites op het gebied van lucht- en ruimtevaart. Avianet.eu is gericht op de lucht- en ruimtevaart in de Benelux, maar met aandacht voor interessante gebeurtenissen en verhalen daarbuiten. Avianet.eu wordt gepubliceerd door Aerospace Information Service, een uitgeverij gevestigd te Made (N-Br.). Voor meer informatie: Aerospace Information Service.


Publicaties
De afdeling Luchtvaartkennis publiceert ook met enige regelmaat boeken over onderwerpen uit de Nederlandse luchtvaarthistorie. De meest recente uitgaven zijn een boek over de Haagse vliegtuigbouwer Pander, bundeling van de rapporten rond het ongeval met de KLM DC-2 "Uiver", een boek over de eerste Nederlandse vliegtuigfabriek Spijker, en "van A tot Z", een historisch overzicht van alle Nationaliteitskenmerken op vliegtuigen (de zogenaamde pre-fixen) in de burgerluchtvaart van 1919 tot heden.
Zie hier voor nadere details.

Oproep: negatieven en afdrukken
Een ander, lang lopend project is de digitalisering van de collectie negatieven van de afdeling Luchtvaartkennis. Hoewel er nog veel tijd moet worden gestoken in inventarisatie en correcties van de afbeeldingen willen wij benadrukken dat we blijvend geïnteresseerd zijn in uitbreiding van de collectie, die inmiddels uit ruim 6000 afbeeldingen bestaat. Met name negatieven en afdrukken met Nederlands gerelateerd vliegtuigen kunnen op een warme belangstelling rekenen. Als u overweegt uw collectie foto's of negatieven met afbeeldingen van vliegtuigen geheel of gedeeltelijk van de hand te doen horen wij graag van u. Eind 2008 en begin 2015 zijn delen van de collectie op CD-ROM uitkomen en aan de leden toegestuurd. Nadere informatie over de uitgebrachte CD-ROM's is hier te vinden.
Voor inlichtingen: Arno Landewers


Tot en met 2011 organiseerde Luchtvaartkennis de Nederlandse Vliegtuig Herkennings Kampioenschappen.

Geschiedenis van vliegtuigherkenning als hobby en de NVHK
Verslag en uitslag NVHK 2004
Verslag en uitslag NVHK 2005
Verslag en uitslag NVHK 2006
Verslag en uitslag NVHK 2007
Verslag en uitslag NVHK 2008
Verslag en uitslag NVHK 2009
Verslag en uitslag NVHK 2011
Vanaf 2012 is er geen NVHK gehouden wegens gebrek aan belangstelling.

Jaarvergadering
Jaarlijks vindt de jaarvergadering van de afdeling Luchtvaartkennis/Air-Britain branch Netherlands plaats. Hierbij zijn leden, lezers en belangstellenden welkom. Naast de jaarvergadering wordt een verloting van luchtvaartboeken georganiseerd. Een uitgelezen mogelijkheid om bestuur, redactie en mede-leden/lezers te ontmoeten!

De jaarvergadering 2015 vond plaats op 14 maart j.l. in het Luchtoorlog- en Verzetsmuseum van de Stichting CRASH 1940-1945 in Aalsmeerderbrug.


Luchtvaartkennis forum
Voor lezers van Luchtvaartkennis en geïnteresseerden is er op yahoogroups een forum opgezet. Doel van het forum is het bieden van een platform voor het stellen van vragen betreffende luchtvaarthistorie aan medelezers en voor het voeren van discussies rond luchtvaarthistorie of de KNVvL/Luchtvaartkennis/Air-Britain Branch Netherlands. Ook kunnen foto's op het forum worden gezet (er zijn o.a. 70 foto's te vinden uit het album van A.G. von Baumhauer). Het forum kan hier worden gevonden. Lid worden van het forum kan door een lege email te sturen naar lvk-forum-subscribe@yahoogroups.com